Ile naprawdę kosztuje montaż — kalkulacja, która nie zjada marży
Ryczałt za montaż bierze się zwykle z porównania z poprzednim zleceniem, nie z policzenia składników. Siedem kosztów, które wypadają z wyceny. Jjak zbudować własną stawkę dzienną.

To nie jest historia o źle wycenionym zleceniu, tylko o wycenie zrobionej nie tą metodą. Ryczałt „siedem tysięcy za montaż” bierze się zwykle z porównania z poprzednim podobnym zleceniem, a nie z policzenia, co się na niego składa — więc każde odstępstwo od przeciętnej zjada marżę po cichu. Poniżej rozkładamy koszt montażu na części, pokazujemy, które z nich najczęściej wypadają z kalkulacji, i budujemy stawkę, którą da się stosować do kolejnych zleceń zamiast zgadywać za każdym razem.
Trzy koszty, które prawie zawsze widać
Zacznijmy od tych, o których nikt nie zapomina, bo od nich zaczyna się każda rozmowa o cenie montażu.
Robocizna ekipy. Liczona w dniach roboczych ekipy, nie w oknach. Okno to jednostka, w której się sprzedaje, ale nie ta, w której powstaje koszt: wymiana w zamieszkanym domu trwa dwa–trzy razy dłużej niż montaż tej samej stolarki na budowie, gdzie nie ma czym się przejmować.
Materiały montażowe. Pianka, kotwy, taśmy paroprzepuszczalne i paroszczelne, silikon, kleje, folie ochronne. Pozycja niewielka na sztuce, zauważalna na zleceniu — i pierwsza, która rośnie przy montażu warstwowym.
Transport. Dowóz stolarki na miejsce, zwykle liczony raz. O tym, dlaczego „raz” jest założeniem optymistycznym, za chwilę.
Siedem kosztów, które wypadają z kalkulacji
Tu jest sedno. Każda z poniższych pozycji jest oczywista, gdy się o niej pomyśli — i każda regularnie nie trafia do wyceny, bo nie pojawia się przy standardowym zleceniu.
Dojazd i czas dojazdu. Nie sam koszt paliwa, ale godziny, których ekipa nie przepracowała. Dwie godziny w aucie w obie strony to jedna czwarta dnia roboczego dwóch ludzi — przy zleceniu trzydzieści kilometrów za miastem to realny ubytek, a nie zaokrąglenie.
Drugi transport. Brakująca sztuka, pomylony parapet, uszkodzenie w rozładunku. Zdarza się rzadko na sztukę, ale często w skali roku — i praktycznie nigdy nie jest w wycenie.
Demontaż i utylizacja. Wyniesienie starych okien, kontener albo dowóz na punkt odbioru, opłata za przyjęcie. Przy wymianie w zamieszkanym budynku to bywa pół dnia pracy.
Obróbka ościeży. Wykończenie po montażu — u jednych w cenie, u innych osobno, ale u wszystkich kosztuje. Jeżeli nie jest w umowie napisane wprost, że jej nie ma, klient przyjmie, że jest.
Dostęp na wysokości. Rusztowanie, podnośnik albo zwyżka. Pozycja, która potrafi jednym wpisem zmienić wynik całego zlecenia, a pojawia się dopiero po obejrzeniu budynku.
Poprawki i powroty. Regulacja po sezonie, poprawienie uszczelnienia, wymiana zarysowanego skrzydła. Część z nich to Wasz obowiązek, część uprzejmość — ale wszystkie kosztują dzień ekipy.
Przestój. Klient nie wpuścił, budowa nieprzygotowana, dostawa nie dojechała. Ekipa i tak jest opłacona, a dzień przepadł.
Cztery ostatnie pozycje mają wspólną cechę: nie da się ich przypisać do konkretnego zlecenia w momencie wyceny, bo wtedy jeszcze nie wiadomo, czy wystąpią. Dlatego nie liczy się ich na sztuce, tylko wlicza w stawkę — o czym niżej.
Licz dzień ekipy, nie okno
Zmiana jednostki rozliczeniowej robi tu więcej niż jakakolwiek pojedyncza poprawka w cenniku. Okno jest jednostką sprzedaży, ale koszt powstaje w czasie: ta sama sztuka pochłania dzień albo dwie godziny w zależności od budynku, pory roku i tego, czy ktoś mieszka w środku.
Policzenie własnej stawki dziennej wymaga jednej godziny i wygląda tak. Weź roczny koszt ekipy — wynagrodzenia z narzutami, auto z paliwem i serwisem, narzędzia i ich zużycie, telefony, odzież, szkolenia, ubezpieczenie. Podziel przez liczbę dni, które ekipa faktycznie przepracowała u klientów, nie przez dni kalendarzowe. To drugie jest kluczowe i zwykle zaskakuje: urlopy, choroby, święta, przestoje, dni na poprawki i pogoda zjadają zwykle od jednej piątej do jednej czwartej roku.
Stawka wyliczona przez dni kalendarzowe jest więc zaniżona o dwadzieścia–dwadzieścia pięć procent — i to jest najczęstsza pojedyncza przyczyna tego, że montaż „jakoś nie wychodzi”, mimo że każde zlecenie z osobna wyglądało na rentowne.
Przykład rachunku
Liczby poniżej są przykładowe i służą pokazaniu konstrukcji, nie ustaleniu cen — swoje trzeba podstawić z własnej księgowości.
Przyjmijmy ekipę dwuosobową o rocznym koszcie 260 tysięcy złotych i 190 dniach faktycznie przepracowanych u klientów. Stawka dzienna wychodzi około 1 370 zł — i to jest koszt, nie cena. Doliczając udział kosztów salonu, których montaż też nie unosi za darmo, oraz marżę, dochodzimy do stawki sprzedażowej.
Zlecenie z początku tekstu przy takiej stawce: cztery dni robocze to 5 480 zł kosztu ekipy, plus drugi transport, plus wywóz, plus powrót na regulację — czyli mniej więcej tyle, ile wynosił cały ryczałt. Marża zerowa, przy wycenie, która na pierwszy rzut oka wyglądała rozsądnie.
Co zrobić z ryzykiem, którego nie da się przewidzieć
Nie da się wycenić poprawek, przestojów i drugich transportów na konkretnym zleceniu, bo w chwili wyceny nikt nie wie, czy wystąpią. Są jednak przewidywalne w skali roku i dokładnie tak trzeba je traktować.
Wystarczy przez kwartał zapisywać przy zleceniach trzy rzeczy: ile dni ekipy faktycznie pochłonęło, ile było dodatkowych wyjazdów i ile dni poszło na poprawki. Po kwartale wiadomo, jaki procent czasu ekipy nie da się przypisać do żadnego zlecenia — i ten procent dolicza się do stawki dziennej jako narzut. U większości salonów wychodzi między dziesięć a dwadzieścia procent.
To jest jedyny uczciwy sposób, żeby zlecenia trudne opłacały łatwe, zamiast dopłacać do nich z marży na stolarce.
Co zapisać w ofercie, żeby nie dopłacać
Największa część strat na montażu nie bierze się z zaniżonej stawki, tylko z prac wykonanych, bo „ekipa i tak była na miejscu”. Broni przed tym jedno: wypisany zakres. Oferta powinna wprost mówić, co obejmuje cena, i równie wprost, czego nie obejmuje.
demontaż starej stolarki i kto wynosi skrzydła,
wywóz i utylizacja — z ceną, jeśli są osobno,
obróbka ościeży: jaka, po której stronie, w jakim standardzie wykończenia,
parapety wewnętrzne i zewnętrzne — montaż i obróbka pod nimi,
dostęp na wysokości i czyim kosztem,
przygotowanie otworu, jeżeli okaże się potrzebne — stawka za taką pracę,
liczba dojazdów w cenie i stawka za każdy kolejny,
prace, które wykonamy odpłatnie na miejscu, z cennikiem.
Ostatni punkt bywa pomijany, a rozwiązuje najbardziej niezręczną sytuację w tej pracy. Klient prosi o drobiazg, montażysta nie wie, czy wolno mu odmówić, robi to za darmo i to wchodzi w zwyczaj. Cennik drobnych prac wywiesza problem na zewnątrz: nie jest to odmowa, tylko normalna usługa za normalne pieniądze. Więcej o budowie samej wyceny piszemy w tekście o ofercie na stolarkę.
Sezonowość, o której trzeba pamiętać przy stawce
Montaż stolarki ma wyraźny szczyt od późnej wiosny do jesieni i zapaść zimą. Konsekwencja jest prosta i często pomijana: koszt ekipy jest stały przez cały rok, a przychód nie. Stawka policzona na podstawie sezonu wygląda świetnie w lipcu i nie pokrywa lutego.
Dlatego dni przepracowane liczy się z całego roku, a nie z dobrego kwartału. To także argument za tym, żeby zimą schodzić z ceny świadomie i do wyliczonej granicy — praca poniżej stawki pełnej, ale powyżej kosztu bezpośredniego, jest lepsza niż przestój. Pod warunkiem że wiadomo, gdzie ta granica leży.
Skąd wziąć dane, żeby to policzyć
Cała powyższa metoda opiera się na jednej liczbie: ile dni ekipy naprawdę pochłonęło zlecenie. Jeżeli terminy montaży są w kalendarzu na ścianie, a poprawki umawiane telefonicznie, tej liczby po prostu nie ma i każda kalkulacja pozostaje szacunkiem.
Wystarczy, żeby przy zleceniu zapisywały się trzy rzeczy: zaplanowane dni, faktyczne dni i powody różnicy. Po kwartale masz własne wskaźniki zamiast cudzych przykładów. Kalendarz montaży w systemie prowadzi ten zapis przy okazji planowania, a protokoły odbioru pokazują, ile razy trzeba było wracać.
Zastrzeżenie
Tekst opisuje metodę kalkulacji i praktykę branżową. Liczby w przykładzie są ilustracyjne i nie stanowią odniesienia cenowego — koszty ekipy, obciążenia i struktura kosztów firmy różnią się na tyle, że jedyne miarodajne dane to te własne. Kwestie podatkowe i rozliczeniowe wynikające ze sposobu ujęcia kosztów montażu warto ustalić z księgową obsługującą firmę.
To wszystko dzieje się samo, gdy dokumenty powstają z systemu.
Umowa dobiera klauzule po typie klienta, pomiar zamienia się w ofertę, a reklamacja pilnuje ustawowego terminu odpowiedzi.
