StartPoradnikiUmowa z ekipą montażową — kto zapłaci za pęknięty parapet
Prawo i umowy

Umowa z ekipą montażową — kto zapłaci za pęknięty parapet

Wobec klienta odpowiadasz za ekipę jak za siebie. Czy odzyskasz te pieniądze, decyduje umowa: zakres, polisa, powierzenie danych i granica, za którą współpraca wygląda jak zatrudnienie.

Zespół Alstre6 min czytania
Odpowiedzialność za pęknięty parapet podczas montażu powinna precyzyjnie wskazywać umowa z wykonawcą

Salon zapłaci — i to jest jedyna część tej historii, która jest z góry przesądzona. Wobec klienta odpowiadasz za ekipę tak samo, jakbyś to Ty stłukł ten parapet, bo to Ty posługujesz się nią przy wykonaniu umowy. Otwarte pozostaje wyłącznie to, czy odzyskasz te pieniądze od ekipy — a o tym decyduje wyłącznie treść umowy, którą z nią masz. Poniżej: dlaczego forma współpracy jest ważniejsza, niż się wydaje, co musi znaleźć się w takiej umowie, jak sprawdzić polisę, żeby nie okazała się bezużyteczna w najgorszym momencie, i gdzie przebiega granica, po przekroczeniu której współpraca zaczyna wyglądać jak zatrudnienie.

Wobec klienta ekipa to Ty

Punkt wyjścia jest ten sam, co przy opóźnieniu producenta: Kodeks cywilny nakazuje odpowiadać jak za własne działanie za osoby, którymi posługujesz się przy wykonaniu zobowiązania. Ekipa montażowa jest taką osobą, niezależnie od tego, czy to Twój pracownik, czy firma zewnętrzna z własnym NIP-em.

Klient nie ma z nią umowy, nie wybierał jej i nie musi wiedzieć, że istnieje. Zdanie „to nie nasi ludzie, proszę dogadać się z montażystami” jest wobec niego bezskuteczne, a wypowiedziane na miejscu szkody kosztuje więcej niż sam parapet — bo od tego momentu klient wie, że próbowaliście się wymigać. Szerzej o tej konstrukcji piszemy przy opóźnieniu producenta.

Praktyczny wniosek jest prosty: szkodę u klienta naprawiasz od razu i bez dyskusji, a rozliczenie z ekipą prowadzisz osobno, po fakcie. Odwrotna kolejność — najpierw ustalmy, kto zawinił, potem naprawimy — zamienia usterkę w spór z klientem.

Forma współpracy: trzy warianty i ich konsekwencje

Od tego zaczyna się wszystko inne, a bywa wybierane przypadkowo — zwykle tak, jak zaproponował pierwszy montażysta. Różnice między umowami cywilnoprawnymi opisuje poradnik Biznes.gov.pl o zawieraniu zlecenia i umowy o dzieło; poniżej tylko to, co ma znaczenie przy montażu.

Umowa o dzieło pasuje do pojedynczego montażu o określonym rezultacie. Jest wygodna obciążeniowo, ale przy stałej, powtarzalnej współpracy trudno bronić tezy, że każdy montaż to osobne dzieło — a przy kontroli to właśnie ta teza będzie badana.

Umowa zlecenia obejmuje staranne działanie, nie rezultat. Przy montażu jest to konstrukcja niewygodna: zależy Ci właśnie na rezultacie, a nie na staraniach.

Współpraca z firmą to wariant najczystszy i najczęstszy. Ekipa prowadzi działalność, wystawia faktury, ponosi własne ryzyko gospodarcze. Tu jednak czai się pułapka opisana niżej.

Granica, za którą to już wygląda jak zatrudnienie

Jeżeli ekipa pracuje wyłącznie dla Ciebie, w godzinach, które wyznaczasz, w miejscu, które wskazujesz, pod bieżącym kierownictwem Twojego logistyka, Twoim sprzętem i w Twojej odzieży — to zaczyna spełniać cechy stosunku pracy, bez względu na to, co napisano na fakturze. Zakaz zastępowania umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu tych samych warunków wykonywania pracy wynika wprost z Kodeksu pracy: nazwa umowy nie przesądza, przesądzają cechy faktycznie wykonywanej pracy. Państwowa Inspekcja Pracy może zakwestionować taką współpracę — zestawienie cech, na które patrzy, znajdziesz w poradniku Etat, zlecenie czy dzieło.

Skutki są dotkliwe: zaległe składki, zaległy podatek i odsetki wstecz. To nie jest teoretyczne ryzyko dla salonu, który ma jedną ekipę „na wyłączność” i traktuje ją jak dział montażu. Jeżeli tak to u Ciebie wygląda, warto o tym porozmawiać z księgową, zanim porozmawia o tym z Tobą kto inny.

Co musi być w umowie z ekipą

Poniższa lista nie jest długa, bo nie musi. Umowa z montażystą na dwóch stronach, która przewiduje właściwe rzeczy, jest warta więcej niż dwunastostronicowa pobrana z internetu.

  • Zakres jednego zlecenia — co obejmuje montaż, a co jest osobno: demontaż, wynoszenie, obróbka, parapety, sprzątanie, wywóz.

  • Standard wykonania — odesłanie do instrukcji montażu producenta i do warunków technicznych. Bez tego „wykonano prawidłowo” jest kwestią opinii.

  • Odpowiedzialność za szkody u klienta — wprost, z zapisem, że ekipa zwraca to, co salon musiał zapłacić klientowi. To jest zdanie, którego zabrakło w historii z parapetem.

  • Obowiązek ubezpieczenia — polisa odpowiedzialności cywilnej z sumą adekwatną do zleceń, utrzymywana przez cały okres współpracy.

  • Zakaz dalszego podzlecania bez zgody — inaczej na budowie zjawia się ktoś, kogo nigdy nie widziałeś, a odpowiadasz i za niego.

  • Terminy i skutek ich przekroczenia — bo Twoje terminy wobec klienta wiszą na terminach ekipy.

  • Powierzenie danych osobowych — ekipa dostaje imię, nazwisko, adres i telefon klienta, więc jest podmiotem przetwarzającym, a to wymaga umowy powierzenia — obowiązkowe elementy takiej umowy wylicza art. 28 rozporządzenia o ochronie danych osobowych. Dwie strony załącznika, opisane szerzej w tekście o RODO w salonie.

  • Zasady rozliczenia — od czego zależy wynagrodzenie i co się dzieje przy poprawkach: czy poprawka po ich stronie jest płatna.

Punkt, który przesądza najwięcej

Ostatni z listy bywa lekceważony, a odpowiada za większość napięć w codziennej współpracy. Jeżeli ekipa dostaje wynagrodzenie od sztuki i nie ponosi kosztu powrotu na poprawkę, każda poprawka jest wyłącznie Twoim problemem — więc nie ma czego optymalizować po ich stronie. Jeżeli powroty z ich winy są nieodpłatne, motywacja zmienia się z dnia na dzień.

Polisa, która naprawdę zadziała

Sam zapis „ekipa posiada ubezpieczenie OC” nie wystarcza i bywa złudzeniem. Trzy rzeczy trzeba sprawdzić, zanim polisa okaże się potrzebna.

Suma gwarancyjna. Polisa na pięćdziesiąt tysięcy przy zleceniach na sto pięćdziesiąt tysięcy pokrywa jedno zdarzenie i to nie największe. Suma ma odpowiadać wartości zleceń, na które ekipę wpuszczasz.

Zakres. Kluczowe jest, czy polisa obejmuje szkody w mieniu, na którym lub w pobliżu którego prowadzone są prace — bo to jest dokładnie ten parapet. Wiele standardowych polis to wyłącza, a jest to wyłączenie, którego nie widać, dopóki się na nie nie trafi.

Ciągłość. Kopia polisy sprzed trzech lat jest bezwartościowa. Warto zapisać obowiązek dostarczania nowej przy każdym odnowieniu i sprawdzać to raz do roku razem z resztą papierów.

Protokół przekazania frontu robót

Drugi dokument, którego zwykle nie ma, a rozstrzyga spory typu „to już było pęknięte, jak przyszliśmy”. Krótka notatka przy rozpoczęciu prac: stan pomieszczeń, istniejące uszkodzenia, dostęp, media, kilka zdjęć.

To jest ten sam mechanizm co przy protokole odbioru, tylko z drugiej strony osi czasu. Odbiór mówi, w jakim stanie zostawiliście lokal. Przekazanie mówi, w jakim go zastaliście — a bez tego drugiego pierwsze można podważyć.

Jak to rozliczyć, gdy szkoda już powstała

Kolejność jest zawsze taka sama i warto ją mieć ustaloną, zanim będzie potrzebna.

Najpierw naprawa u klienta — bez ustalania winnego, bez rozmów o polisach przy nim. Potem udokumentowanie: zdjęcia, opis, faktura za naprawę, oświadczenie montażysty, jeśli da się je uzyskać na miejscu. Dopiero na końcu rozmowa z ekipą i zgłoszenie do ubezpieczyciela, jeżeli polisa to obejmuje.

Jeżeli umowa przewiduje zwrot tego, co zapłaciłeś klientowi, masz podstawę. Jeżeli nie przewiduje — zostaje dobra wola, a ta wyczerpuje się szybciej niż seria drobnych szkód.

Co z tego zapisywać

Przy kilku ekipach i kilkudziesięciu montażach w sezonie po roku nikt nie pamięta, która ekipa robiła które zlecenie i ile było po nich powrotów. A to jest dokładnie ta wiedza, która pozwala rozmawiać o stawkach i o przedłużeniu współpracy z liczbami zamiast z wrażeniami.

Wystarczy, żeby przy każdym montażu zapisany był skład ekipy, a przy każdej poprawce — czyj był błąd. Kalendarz montaży prowadzi ten zapis przy okazji planowania, więc zestawienie „ile powrotów na ekipę” powstaje samo.

Alstre

To wszystko dzieje się samo, gdy dokumenty powstają z systemu.

Umowa dobiera klauzule po typie klienta, pomiar zamienia się w ofertę, a reklamacja pilnuje ustawowego terminu odpowiedzi.